“Degene die de verbinding legt tussen het theater en de wereld is de auteur.” (Thomas Ostermeier)
“Ik denk dat een toneelstuk in de eerste plaats een verhaal moet vertellen. Ik ben geïnteresseerd in een levend, actueel theater, over het hier en nu.” (Elise Wilk)
Marc Reynaert (Beernem 1945) bracht zijn jeugd door onder de zendmasten van het Radiocentrum en in de omgeving van het ROG (Rijks Opvoedings Gesticht), nu De Zande, in het groen Sint-Pietersveld (Ruiselede-Wingene) en liep er ook school.
Volgt daarna de Grieks – Latijnse humaniora aan het Sint-Jozefscollege te Tielt dat in 1986 zijn driehonderdjarig bestaan heeft gevierd. Priester-schrijver en nazi Cyriel Verschaeve heeft er nog les gegeven en een koperen plaat in de straatgevel gekregen. Wijlen Bert Verhoye, ex-leerling en een vriend van Marc, heeft een hilarisch toneelstuk aan de collaborateur Verschaeve gewijd en toen het stuk in Tielt werd opgevoerd, werd hem dat door een baldadige extreem rechtse kliek niet in dank afgenomen.
Na de humaniora besluit Marc regie te studeren aan het RITCS in Brussel (1963 – 1967).
Wordt in 1969 realisator/regisseur bij de BRT, nu VRT.
Realiseert didactische programma’s en series, maatschappelijke documentaires en reportages. (zie tv- film)
Zijn tv-realisaties zullen zijn theaterwerk vormelijk en inhoudelijk beïnvloeden.
Verdiept zich in dramaturgie en volgt de scenariocursus ‘Story’ van de Amerikaanse dramadocent Robert McKee.
In de marge van zijn tv-werk schrijft, bewerkt en regisseert hij toneelstukken (zie toneelregie). Hij doet dat voornamelijk als huisregisseur in het amateurcircuit. Behaalt er successen, o.a. beste regisseur met Leonce en Lena van Georg Büchner, maar ook de stukken van Tennessee Williams, Camus, Caragiale en zijn volksstuk Getekend Bakelandt worden gesmaakt. (Wordt in 1993 geridderd in de orde van Bakelandt).
Hij is uitzonderlijk ook in het professioneel theater actief. Hij regisseert in 1994 bij De Zwarte Komedie van wijlen Bert Verhoye twee delen van zijn trilogie De Verandering in Coma, Carambole en Cocaïne, een schrijfopdracht van de Vlaamse Gemeenschap.
De trilogie is bijzonder. Het eerste deel “De arme edelman …” is een geval van serendipiteit: je vindt iets dat je niet gezocht hebt. Zo vindt hij bij het opruimen een vergeelde kopie van een toneelbewerking van “De arme edelman” van Conscience en wil die in de prullenmand gooien, maar krijgt de ingeving om de tekst als leidraad van het nieuw project te gebruiken.
De trilogie De verandering in Coma, Carambole en Cocaïne is geschreven in de periode dat hij in samenwerking met het COCD (Centrum voor de Ontwikkeling van het Creatief Denken) een didactische tv-serie over creatieve denktechnieken aan het realiseren is en dat brengt hem op het idee om een van die technieken, nl het doorbreken van vanzelfsprekendheden, op het toneel toe te passen. Niets is vanzelfsprekend. Tabula rasa met theatrale conventies. Acteurs kruipen in de huid van daklozen die in een vuilnisbak de tekst ‘De arme edelman’ van Hendrik Conscience vinden en die op een eigenzinnige, verrassende, hilarische, schokkende manier ten tonele brengen.
Op een identieke wijze worden ‘Boerenpsalm’ van Felix Timmermans en ‘Leven en dood in den ast’ van Stijn Streuvels, aangepakt. De romans worden in de geest van de tijd gedeconstrueerd.
In de stukken “Onrust”, “Een mens zonder dromen” en “Huys” zitten eveneens creatieve denktechnieken verweven.
Zijn tv-werk heeft ook op een andere manier zijn theaterbezigheden beïnvloed. Zo is zijn toneelstuk ‘Een jonge vrouw’ ontstaan uit de research voor zijn Canvasreportage over meisjes, jonge vrouwen, met een verstandelijke beperking en een kinderwens. De inspiratie voor de tv-reportage had hij gevonden in een krantenartikel over een groot schandaal in Zweden: duizenden jonge meisjes met een verstandelijke beperking werden gedwongen gesteriliseerd.
Ook het stuk ‘God, beware ons van de schande’ is gebaseerd op research voor een tv-reportage, namelijk over geestelijken en hun minnaressen. Tijdens de research ontmoet hij een jonge vrouw, die op haar een en twintigste verneemt dat haar oudere zus haar moeder en haar vader een pater norbertijn is.
Marc Reynaert gaat na een carrière van dertig jaar bij de BRT/BRTN/VRT met VVP (Verlof Voorafgaand aan Pensionering) en wijdt zich van dan af uitsluitend aan zijn passie voor het toneel.
Hij schrijft uit liefde voor het vak, uit noodzaak, uit verontwaardiging en ook een enkele keer in opdracht.
En omdat toneelteksten moeten kunnen opgevoerd worden, richt hij in 2007 Theater Melanie op, genoemd naar het stuk ‘Melanie’ dat als eerste door zijn gezelschap opgevoerd wordt.
Hij kiest voor minimalistisch teksttheater:
– op een eenvoudige manier goed theater maken: maatschappelijk relevant, niet vrijblijvend, geen amusement, wel onderhoudend, ironie als het kan, sarcasme als het moet, een boodschap van hoop of tenminste een open einde;
– een podium dat alle plaatsen in alle tijden toont en decor overbodig maakt;
– rekwisieten die, van hun betekenis ontdaan, meer betekenen dan ze lijken;
– teksten, die aangrijpen, tonen, duiden, vertellen, uitschreeuwen, vertederen;
– en bovenal acteurs, die al proberend en proberend en proberend tot een voorstelling komen, die gerijpt als een bijzondere vrucht een geïnteresseerd publiek zeer zal smaken.
De lege stoel
“In het stuk ‘Melanie’ zitten zes acteurs naast elkaar op het podium. Elke acteur zit op de stoel die hij zelf heeft meegebracht. Er staat ook een zevende stoel, die ik heb meegebracht. Die stond naast de zes andere en bleef een hele tijd onbezet. Na de voorstelling komt een toeschouwer naar mij toe met de opmerking dat hij zich de hele tijd had afgevraagd voor wie of wat die onbezette stoel bedoeld was. Ik heb nadien de bedenking gemaakt dat een lege stoel misschien wel de essentie van elke voorstelling is.”
“De website van Theater Melanie was een student van de Toneelacademie Maastricht opgevallen. Hij contacteerde me voor een interview en maakte een video opname van het gesprek. Op het einde stelde hij me de vraag hoe ik de toekomst zag en mijn antwoord was: vertel een boeiend verhaal.”
De stukken zijn zeer geschikt voor locatietheater. Theater Melanie was meerdere keren te gast op Spots op West.
In 2018 wordt Marc Reynaert door Opendoek Regio Brugge-Roeselare uitgenodigd om zijn toneelstukken toe te lichten. Een gelegenheid om een lans te breken voor het brengen van ernstige stukken door het vrijetijdstheater.
In 2024 valt het doek over Theater Melanie. Hij stopt met regisseren, maar hij gaat door met het schrijven van theaterteksten.
Marc Reynaert is lid van de auteursverenigingen VAV, VTA en VWS en is actief op LinkedIn.